آخرین اخبار درباره حق مسکن و تاریخ تصویب حقوق ۱۴۰۵ کارگران

به گزارش راهبرد معاصر؛ در شرایطی که تورم فزاینده و هزینههای سرسامآور زندگی، توان مالی خانوارهای کارگری را به شدت کاهش داده است، هرگونه خبری درباره افزایش حقوق و مزایا با حساسیت و دغدغه فراوانی دنبال میشود. در این میان، مذاکرات تعیین دستمزد سال ۱۴۰۵ کارگران در شورای عالی کار به یکی از مهمترین رویدادهای اقتصادی کشور تبدیل شده است. جامعه کارگری در انتظار نتیجه این نشستهاست تا تکلیف معیشت خود در سال پیش رو را بداند. موضوع حق مسکن ۱۴۰۵ کارگران به عنوان یکی از اصلیترین مؤلفههای سبد هزینه خانوادهها، این روزها در صدر اخبار قرار دارد و نمایندگان کارگری و کارفرمایی در تلاش هستند تا با در نظر گرفتن تورم و نیازهای واقعی، به عددی منصفانه برای این آیتم دست یابند. در این گزارش، آخرین جزئیات از نشستهای تعیین حقوق ۱۴۰۵ کارگران و چشمانداز پیش روی آن را بررسی میکنیم.
آغاز رسمی مذاکرات؛ نخستین گام برای تعیین حقوق ۱۴۰۵ کارگران
سرانجام پس از هفتهها انتظار و گمانهزنی، سیصد و چهلمین نشست شورای عالی کار در روز شنبه ۲۵ بهمن ۱۴۰۴ با حضور احمد مَیدری، وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی و نمایندگان گروههای کارگری و کارفرمایی برگزار شد. این جلسه که اولین نشست رسمی برای بررسی دستمزد سال آینده به شمار میرفت، با دستور کار اصلی «بررسی حداقل مزد هزینه زندگی خانواده کارگری» و «سایر موارد» تشکیل شد. اگرچه تعیین نهایی حقوق ۱۴۰۵ کارگران در این جلسه دور از انتظار بود، اما برگزاری آن به مثابه شلیک آغازین ماراتن نفسگیری تلقی میشود که طی هفتههای آتی، سرنوشت معیشت میلیونها کارگر را رقم خواهد زد. مهمترین محور این نشست، بحث و تبادل نظر پیرامون آخرین وضعیت هزینههای سبد معیشت خانوار بود. نمایندگان کارگری بر این باورند که هرگونه تصمیمگیری در مورد حقوق ۱۴۰۵ کارگران باید بر اساس ارقام دقیق و بهروز این سبد صورت گیرد تا بتواند تا حدودی شکاف عمیق میان درآمد و هزینهها را پر کند.

تحول در حق مسکن ۱۴۰۵ کارگران؛ از ارقام پیشنهادی تا ارسال به دولت
یکی از مهمترین دستاوردهای این نشست، پیشرفت قابل توجه در موضوع کمکهزینه مسکن بود. بر اساس اعلام اسعد صالحی، نماینده کارگران در شورای عالی کار، این شورا پیشنهاد افزایش حق مسکن ۱۴۰۵ کارگران به مبلغ ۳ میلیون تومان را مصوب کرده و مقرر شده است وزارت کار این پیشنهاد را برای تصویب نهایی به هیأت دولت ارسال کند. این خبر در حالی منتشر میشود که حق مسکن کارگران از سه سال پیش تاکنون، با وجود رشد نجومی قیمتهای مسکن و اجارهبها، تنها ۹۰۰ هزار تومان بود و انتقادات گستردهای را به دنبال داشت.
گفتنی است جامعه کارگری پیشنهاد اولیه خود را برای این آیتم مهم حقوق ۱۴۰۵ کارگران، مبلغ ۵ میلیون تومان اعلام کرده بود تا بتواند بخش بیشتری از هزینههای سنگین مسکن را پوشش دهد. اگرچه رقم نهایی ۳ میلیون تومان با خواسته اولیه کارگران فاصله دارد، اما در صورت تصویب در هیأت دولت، گامی بلند در جهت بهبود معیشت جامعه کارگری محسوب خواهد شد. نکته حائز اهمیت دیگر، احتمال اجرای این مصوبه از ابتدای بهمنماه سال جاری است که میتواند اندکی از فشار هزینههای پایان سال را کاهش دهد. اما باید دید هیأت وزیران در نهایت با چه رقمی برای حق مسکن ۱۴۰۵ کارگران موافقت خواهد کرد و آیا این عدد متناسب با تورم بخش مسکن خواهد بود یا خیر.
چالش تعیین حقوق ۱۴۰۵ کارگران؛ شکاف عمیق با سبد معیشت
در جریان اولین جلسه دستمزدی، یکی از مهمترین موضوعات مورد بحث، بهروزرسانی رقم هزینه سبد معیشت خانوار کارگری بود. نماینده کارگران در این خصوص اعلام کرد که پیش از این، رقم سبد معیشت حدود ۳۳ میلیون تومان برآورد شده بود، اما با توجه به سیاستهای اقتصادی مانند حذف ارز ترجیحی و تورم فزاینده منتهی به دیماه، این رقم قطعاً افزایش چشمگیری داشته است و باید عدد جدیدی برای آن محاسبه و اعلام شود. این بدان معناست که حتی با وجود افزایش قابل توجه حقوق ۱۴۰۵ کارگران، اگر این افزایش متناسب با تورم واقعی نباشد، باز هم قدرت خرید جامعه کارگری حفظ نخواهد شد.
در همین رابطه، سمیه گلپور، رئیس کانون عالی انجمنهای صنفی کارگران کشور، با اشاره به تغییر روزانه سبد معیشت، هشدار داد که حتی اگر حقوق ۱۴۰۵ کارگران تا ۷۰ درصد افزایش یابد، باز هم به خط فقر نخواهد رسید. وی تأکید کرد که با توجه به شرایط تورمی، هرگونه سرکوب مزدی میتواند آسیبهای جبرانناپذیری به معیشت کارگران وارد کند. این اظهارات نشاندهنده عمق شکاف میان درآمد فعلی کارگران (حداقل حدود ۱۲ میلیون تومان) و هزینههای واقعی زندگی است که چیزی حدود سه برابر این رقم برآورد میشود. بنابراین، انتظار میرود در جلسات آتی، چانهزنیهای سختی برای نزدیک کردن حقوق ۱۴۰۵ کارگران به این سبد معیشت صورت گیرد.
حقوق کارمندان دولت در ۱۴۰۵؛ الگویی متفاوت از بخش خصوصی
در حالی که مذاکرات برای تعیین حقوق ۱۴۰۵ کارگران در شورای عالی کار جریان دارد، تکلیف حقوق کارمندان دولت و بازنشستگان در لایحه بودجه ۱۴۰۵ تا حدودی روشنتر شده است. بر اساس مصوبات کمیسیون تلفیق، افزایش حقوق کارمندان به صورت پلکانی معکوس و در بازه ۲۱ تا ۴۳ درصد خواهد بود. این مدل به این معناست که افرادی با حقوق کمتر، افزایش درصدی بیشتری دریافت خواهند کرد. فرمول پیشنهادی برای این افزایش، ترکیبی از «۲۰ درصد افزایش ضریب حقوق» به همراه «یک مبلغ ثابت حدود ۳.۴۷۷ میلیون تومان» است که بر اساس آن، حداقل حقوق حکم کارگزینی به حدود ۱۸.۶ میلیون تومان خواهد رسید.
با این حال، فعالان کارگری تأکید دارند که این ارقام برای کارمندان دولت، لزوماً ملاک تعیین حقوق ۱۴۰۵ کارگران نیست. سازوکار تعیین مزد در بخش خصوصی، از طریق چانهزنی سهجانبه در شورای عالی کار صورت میگیرد و باید متناسب با شرایط واقعی بنگاهها و قدرت خرید کارگران باشد. با وجود این، برخی کارشناسان معتقدند که تصمیمات دولت در مورد افزایش حقوق کارمندان، میتواند بهعنوان یک شاخص و فشار روانی بر مذاکرات مزدی کارگران تأثیرگذار باشد.

چشمانداز و جدول زمانی؛ حقوق ۱۴۰۵ کارگران تا کی تعیین میشود؟
یکی از پرسشهای اساسی جامعه کارگری، زمان دقیق تعیین و اعلام حقوق ۱۴۰۵ کارگران است. اسعد صالحی در این خصوص اعلام کرده است که با توجه به آغاز نشدن چانهزنیهای اصلی برای دستمزد، قطعاً جلسات متعددی تا رسیدن به یک توافق نهایی نیاز است. با عنایت به نزدیک شدن به ماه مبارک رمضان، این احتمال وجود دارد که فرآیند تعیین حقوق ۱۴۰۵ کارگران تا ۱۵ اسفندماه به نتیجه برسد و تکلیف نهایی مشخص شود.
این بازه زمانی میتواند فرصت مناسبی برای بررسی دقیقتر آمارهای تورم و هزینههای معیشت باشد. انتظار میرود در روزهای آینده، جلسات فشردهای با حضور شرکای اجتماعی برگزار شود و اعداد و ارقام مختلفی برای آیتمهای گوناگون مزدی از جمله بن خواروبار و پایه سنوات، در کنار حق مسکن ۱۴۰۵ کارگران، مورد بحث و تبادل نظر قرار گیرد. در نهایت، آنچه اهمیت دارد، دستیابی به توافقی است که علاوه بر قابلیت اجرا برای کارفرمایان، بتواند حداقلهای معیشت را برای میلیونها کارگر و خانوادهشان فراهم آورد و مانع از تعمیق فقر در این قشر زحمتکش جامعه شود.
جمعبندی
اولین گام برای تعیین حقوق ۱۴۰۵ کارگران با محوریت بررسی سبد معیشت و نهایی شدن پیشنهاد افزایش حق مسکن برداشته شد. مصوبه پیشنهادی ۳ میلیون تومانی برای حق مسکن ۱۴۰۵ کارگران، اگرچه با خواسته اولیه ۵ میلیون تومانی جامعه کارگری فاصله دارد، اما جهش قابل توجهی نسبت به رقم ۹۰۰ هزار تومانی سالهای اخیر محسوب میشود و میتواند امیدواریهایی را برای بهبود نسبی معیشت ایجاد کند.
در روزها و هفتههای آینده، باید منتظر ماند و دید که نتیجه چانهزنیها بر سر رقم نهایی سبد معیشت و سایر مؤلفههای مزدی چه خواهد بود و آیا حقوق ۱۴۰۵ کارگران میتواند بخشی از شکاف عمیق ایجاد شده توسط تورم را جبران کند یا خیر. جامعه کارگری چشم به راه تصمیماتی دارد که زندگی آنها را در سال پیش رو رقم خواهد زد.